Pierwszy taki wyrok w Polsce. Sąd skazał biskupa tarnowskiego Andrzeja Jeża
access_time 2026-10-29 10:33:00
Sąd wymierzył biskupowi karę dwóch lat ograniczenia wolności, zobowiązując go do potrącania 25 proc. miesięcznego wynagrodzenia na rzecz Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę. Orzekł również nawiązkę na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 20 tys. zł. Prokuratura domagała się natomiast 10 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na trzy lata oraz grzywny w wysokości 20 tys. zł.
Biskup tarnowski Andrzej Jeż od początku nie przyznawał się do zarzucanego mu czynu. Już podczas pierwszej rozprawy hierarcha określił sprawę jako paradoks, argumentując, że został oskarżony za zgłoszenie przypadków pedofilii. - Paradoksalnie za gorliwość jestem oskarżony - mówił wówczas bp Andrzej Jeż. Jednocześnie podkreślił, że przestępstwom tego rodzaju należy zdecydowanie przeciwdziałać, a osoby pokrzywdzone zasługują na szacunek i przeprosiny. Sam wyraził również ubolewanie i przeprosił wszystkie osoby, które zostały skrzywdzone. Obrońcy biskupa wskazywali m.in., że kuria działała w pierwszej kolejności zgodnie z procedurami prawa kanonicznego, przesyłając pełną dokumentację spraw do watykańskiej Dykasterii Nauki Wiary. Twierdzili, że zgłoszenie do organów ścigania nastąpiło niezwłocznie po tym, gdy w wyniku procedur kościelnych kuria zyskała formalną pewność i jasność co do charakteru oskarżeń.
W uzasadnieniu wyroku skazującego sędzia Małgorzata Adamczyk jednoznacznie odrzuciła linię obrony hierarchy. Przypomniała, że już od 2017 roku wytyczne Konferencji Episkopatu Polski jasno wskazywały na obowiązek niezwłocznego zawiadamiania organów państwowych, a kościelny tzw. „sekret papieski” również z tego nie zwalniał. Sędzia zwróciła także uwagę, że Kodeks kanoniczny nie stoi ponad polskim prawem. Wskazała, że prawo kanoniczne jest jedynie aktem wewnętrznym Kościoła katolickiego, który w żaden sposób nie zwalnia obywateli, w tym wysokich hierarchów, z przestrzegania obowiązków wynikających z polskiego Kodeksu karnego. Sędzia zaznaczyła również, że zadaniem biskupa po uzyskaniu wiarygodnych informacji o pedofilii podległych księży było „jedynie i aż złożyć stosowne zawiadomienia, a nie dokonywać oceny poszczególnych przypadków”. Zaznaczyła przy tym, że wszelkie prawne czy faktyczne wątpliwości powinny być rozstrzygane przez powołane do tego organy ścigania, a nie przez struktury diecezjalne.
Prokurator Marcin Stępień komentując wyrok zaznaczył, że choć orzeczona przez sąd kara jest nieco inna niż ta, o którą wnioskowała prokuratura, to orzeczenie jest sprawiedliwe, ponieważ potwierdza winę hierarchy.
- Wyrok jest nieco inny niż prokuratura żądała, jednak nie zmienia to faktu, że jest to wyrok skazujący. Jest również kara sprawiedliwa, choć oczywiście będziemy ją jeszcze oceniać szczegółowo w najbliższych dniach - powiedział.
Czwartkowy wyrok ma historyczny wymiar - to pierwszy w Polsce przypadek procesu karnego i skazania urzędującego biskupa diecezjalnego w związku z zarzutem niepowiadomienia organów ścigania o przestępstwach seksualnych popełnionych przez podległych mu księży. Orzeczenie jest nieprawomocne, co oznacza, że każda ze stron może złożyć od niego apelację do sądu wyższej instancji.
Aga Cichy / fot. archiwum