– Miliony wysłanych wiadomości SMS z przypomnieniem o zaplanowanej wizycie, kampanie informacyjne, bezpośrednie rozmowy z pacjentami, rozwój centralnej e-rejestracji. Nie ustajemy w wysiłkach, by ograniczyć skalę konsultacji, na których pacjent się nie pojawia – mówi Elżbieta Fryźlewicz-Chrapisińska, dyrektor małopolskiego oddziału NFZ. – Niestety, nasza analiza pokazuje, że problem wciąż jest bardzo poważny.

Największa liczba nieodwołanych wizyt dotyczy poradni ortopedycznych. W 2025 roku przepadło tam aż 55 tys. terminów. Wysokie liczby odnotowano również w innych specjalizacjach – w kardiologii było to 33,6 tys. wizyt, w neurologii 20,3 tys., a w okulistyce 17,9 tys.

Jak podkreślają eksperci, każdy nieodwołany termin to nie tylko zmarnowany czas lekarza, ale też utracona szansa dla innego pacjenta.

– Pusty gabinet, w którym medyk czeka na chorego, to realne obciążenie dla systemu ochrony zdrowia. Nasza decyzja może mieć bezpośredni wpływ na zdrowie innej osoby – przypomina dyrektor NFZ, apelując o większą odpowiedzialność i solidarność pacjentów.

Z drugiej strony rośnie liczba wizyt, które pacjenci odwołują w odpowiednim czasie. W 2025 roku było ich 271 tys., czyli o 100 tys. więcej niż rok wcześniej. To efekt m.in. przypomnień SMS wysyłanych przez NFZ. W całym kraju w ubiegłym roku rozesłano ich aż 25 milionów.

Wiadomości trafiają do pacjentów cztery dni przed wizytą i zawierają nie tylko datę konsultacji, ale również numer telefonu do jej odwołania.

Pacjenci często wskazują, że przeszkodą w odwołaniu wizyty jest trudność w dodzwonieniu się do placówki. Tymczasem zapewnienie sprawnego kontaktu należy do obowiązków przychodni. W przypadku problemów można składać skargi m.in. poprzez Telefoniczną Informację Pacjenta 800 190 590.

Odpowiedzią na trudności organizacyjne ma być rozwój centralnej e-rejestracji. System umożliwia zapisywanie i odwoływanie wizyt online, bez konieczności dzwonienia czy osobistej wizyty.

W Małopolsce za jego pośrednictwem umówiono już 243 tys. konsultacji. Spośród nich 40,1 tys. wizyt nie doszło do skutku, jednak w zdecydowanej większości przypadków – bo aż 32,7 tys. – pacjenci wcześniej poinformowali o swojej nieobecności. Jedynie 7,4 tys. wizyt pozostało nieodwołanych.

To pokazuje, że cyfrowe narzędzia realnie ograniczają skalę problemu.

E-rejestracja jest wdrażana etapami. Od początku 2026 roku obejmuje m.in. mammografię, test HPV oraz wizyty kardiologiczne. Do połowy roku wszystkie placówki oferujące te świadczenia muszą dołączyć do systemu. Od sierpnia lista zostanie rozszerzona o kolejne specjalizacje, takie jak angiologia, chirurgia naczyniowa, choroby zakaźne, endokrynologia, nefrologia czy choroby płuc.

Docelowo system ma objąć wszystkie konsultacje specjalistyczne.

Rosnąca liczba nieodwołanych wizyt pokazuje, że mimo postępu technologicznego i działań edukacyjnych, problem wciąż wymaga zmiany nawyków pacjentów. Każde nieodwołane spotkanie to nie tylko strata dla systemu, ale przede wszystkim dla innych chorych czekających w kolejce.

NFZ