Odtworzyć zapomniany cmentarz
access_time 2010-07-20 13:36:49
W bieżącym roku rozpoczną się prace przy odtworzeniu nie istniejącego dziś cmentarza wojennego nr 202, na którym spoczywają żołnierze I wojny światowej. Cmentarz zlokalizowany był przy dzisiejszej Alei Matki Bożej Fatimskiej.

W roku 2010 zaplanowano usunięcie płyt drogowych i elementów betonowych, wytyczenie i wykonanie alei głównej oraz wykonanie pomnika głównego na placu centralnym. Już w roku 2008 na zlecenie Gminy Miasta Tarnowa opracowana została dokumentacja historyczno – odtworzeniowa cmentarza. Pieniądze na ten cel przekazał Wojewoda Małopolski.

Cmentarz nr 202 składa się z trzech zespołów grobów wojennych zlokalizowanych na terenie starego cmentarza garnizonowego. Po wybuchu I wojny światowej, zaczęto na nim grzebać żołnierzy wszystkich walczących armii, stąd spoczywają w tym miejscu żołnierze armii austro-węgierskiej, rosyjskiej i niemieckiej. Z dokumentacji archiwalnej wynika, że na cmentarzu tym znajdowały się 193 mogiły wyposażone w nagrobki z krzyżami żeliwnymi i tablice emaliowane oraz kamienny obelisk stanowiący pomnik główny. W sumie liczba pochowanych na cmentarzu osób wynosi 1 485, w tym 682 żołnierzy jest znanych z nazwiska. Daty śmierci pochowanych zawierają się w przedziale od początku wojny do 25 maja 1915 roku.

Pierwsze zniszczenia na cmentarzu miały miejsce w okresie II wojny światowej. Zniszczono wówczas bramę cmentarną, pomnik, zniszczono i usunięto cześć nagrobków, a na terenie cmentarza wykonano gniazda karabinów i stanowiska artylerii.

Dalsza dewastacja, po roku 1945, spowodowana była brakiem stałej opieki nad cmentarzem. Z chwilą uzyskania decyzji o jego zamknięciu usunięto z tego terenu wszystkie pozostałości związane z wyposażeniem - resztki ogrodzenia, pomników, krzyży i tablic nagrobnych. W 2009 opracowania została dokumentacja techniczna odtworzenia. Środki na ten cel, blisko 20 tysięcy złotych, pozyskano od Wojewody Małopolskiego. Było to możliwe dzięki zabiegom Prezydenta Ryszarda Ścigały.

Koszt prac rekonstrukcyjnych będzie bardzo duży, dlatego realizacja zadania odbędzie się etapami, w miarę posiadania środków finansowych. Prace rekonstrukcyjne powinny obejmować odtworzenie granic cmentarza, wytyczenie alej oraz placu pomnikowego, wytyczenie mogił w poszczególnych kwaterach, odtworzenie cokołów nagrobków, wytyczenie i ustawienie nagrobków na mogiłach, montaż krzyży i tablic nagrobnych, odtworzenie pomnika głównego i bramy cmentarnej. Ostatnie planowane działania to umieszczenie tablicy informacyjnej i uporządkowanie zieleni.

Opiekę nad zapomnianym tarnowskim cmentarzem wojennym zadeklarowali uczniowie Szkoły Podstawowej nr 23, Gimnazjum nr 8 i XIX Liceum Ogólnokształcącego. Już w kwietniu uczniowie, nauczyciele i zaproszeni goście zapalili światła pamięci na terenie dawnego cmentarza. Akcja nie miała charakteru jednorazowego. Społeczność szkolna planuje zadbać o ten cmentarz, by zaistniał znowu w świadomości ludzi.


Info: Urząd Miasta Tarnowa

Komentarze...